Gmina Kościelisko - strefa mieszkańca

Jesteś tutaj:

Zasłużeni dla Gminy Kościelisko 2026

Pamięć, która buduje: trzy tytuły, trzy życiorysy

Na uroczystej sesji Rady Gminy Kościelisko 17 listopada tytuł „Zasłużony dla Gminy Kościelisko“ otrzymali Jan Zubek „Majcher“ (pośmiertnie), Andrzej Gąsienica-Makowski i Wojciech Karpiel. Ich drogi dzieli prawie sto lat, łączy ich jedno: to, co zrobili dla innych, przetrwało i służy nam do dziś.

Jan Zubek „Majcher“ (1897–1943)
Urodził się w Nowem Bystrem jako trzecie z pięciorga dzieci. Z pasterstwem zżył się od dziecka,
a w Dzianiszu, dokąd trafił z owczym wypasem, znalazł dom. Zaufało mu bezdzietne małżeństwo Bajscorzów, które powierzyło mu swój majątek. W 1924 roku ożenił się z Agnieszką Tylką „Pyzowianką“; urodziło im się dziesięcioro dzieci.

W grudniu 1925 roku wraz z Janem Bukowskim „Plebonkiem“ i Jackiem Tylką „Pyzowionem“ podjął starania o założenie w Dzianiszu ogniska Związku Podhalan. Pierwsze Walne Zgromadzenie odbyło się 24 stycznia 1926 roku. W 1931 roku mieszkańcy wybrali go sołtysem. Wraz z delegacją uzyskał w krakowskiej Kurii zgodę na budowę dzianiskiego kościoła, którą rozpoczęto w 1932 roku. Z jego inicjatywy zorganizowano też teren pod cmentarz, na który grunty ofiarowali Jacek i Józef Klejkowie.

W 1942 roku mieszkańcy, przy jego współudziale, ocalili dwa największe dzwony kościelne przed zarekwirowaniem: zdjęli je nocą z wieży i ukryli w ziemi, a okupantowi wydali dzwony z dwóch dzianiskich dzwonnic. 23 października 1943 roku Jan Zubek został rozstrzelany przez Niemców.
Miał 46 lat, osierocił żonę i dziewięcioro dzieci. Spoczął na cmentarzu, który sam pomagał założyć.

Andrzej Gąsienica-Makowski

Z wykształcenia jest inżynierem mechanikiem, absolwentem Politechniki Krakowskiej, który pracował też jako nauczyciel. Karierę publiczną zaczynał w parlamencie: w Sejmie zasiadał w latach 1991–1993
i 1993–1997. To właśnie jako poseł w latach 1993–1995 wspierał odtworzenie samodzielnej Gminy Kościelisko, co dało jej podstawy do rozwoju na własnych zasadach.

Później, jako starosta tatrzański, pozostał bliskim partnerem gminy. Pomagał pozyskiwać środki na inwestycje komunalne, m.in. na wodociąg Kirowa Woda i wcześniejsze kanalizacje. Podjął decyzję o przekazaniu gminie budynku przy ul. Strzelców Podhalańskich, który stał się siedzibą Urzędu Gminy. W latach 2007–2013 wspólnie z gminą zmodernizował ul. Nędzy-Kubińca w ramach projektu „Szlak góralski“. Pracował też nad rozwojem turystyki w całym regionie: starostwo wraz ze stacjami narciarskimi poprowadziło grzbietem Gubałówki rekreacyjne trasy piesze i rowerowe, a starosta zapowiadał ich dalszą rozbudowę. Proponował też wspólną ze Słowakami markę „kurortu tatrzańskiego”.

Równolegle angażował się w ruch regionalny. W latach 1996–2002 stał na czele Związku Podhalan,
a w 2005 roku, jako starosta, był wiceprezesem Zarządu Głównego Związku, przekonanym, że związek ratuje to, co mogłoby bezpowrotnie zginąć. Jest odznaczony Orderem Odrodzenia Polski i Krzyżem Zasługi.

Wojciech Karpiel

Stolarz, tancerz, instruktor, parafianin. W latach 1989–1995 i ponownie od 2017 roku wiceprezes Ogniska Związku Podhalan w Kościelisku, z rękami w robocie przy kolejnych etapach rozbudowy Domu Ludowego. Po reaktywacji kierował zespołem „Polaniorze“, a przez lata prowadził z dziećmi ze szkoły podstawowej młodzieżowy zespół „Polany“. W Radzie Parafialnej zasłynął jako człowiek rozmowy, który potrafi łagodzić spory. Jego rodzinny zakład stolarski, wyróżniony w 2017 roku Marką Tatrzańską, wyrabia drzwi, okna, schody i meble, które można spotkać na Podhalu i w całej Polsce. Nadal hoduje krowy i owce, a w Roku Pastwisk i Pasterstwa ta tradycja szczególnie zyskuje
na znaczeniu.

Wspólny mianownik

Jan Zubek, Andrzej Gąsienica-Makowski i Wojciech Karpiel dzielą nie tylko tytuł. Dzieli ich wiele dekad, a łączy sposób patrzenia na wspólnotę: nie jako na coś danego raz na zawsze, ale jako na dzieło, które trzeba zakładać, budować i przekazywać dalej.

Jan Zubek zakładał. Założył ognisko Związku Podhalan w Dzianiszu, doprowadził do budowy kościoła
i cmentarza, a w czasie wojny pomagał ocalić dzwony, które po latach znów zawisły na wieży. Andrzej Gąsienica-Makowski budował: jako poseł i starosta pomagał przywrócić gminie samodzielność,
a potem dał jej fundamenty, czyli wodę, kanalizację, drogi i siedzibę urzędu. Wojciech Karpiel uczy
i podtrzymuje. Przez dziesięciolecia pracował w Związku Podhalan, w zespołach i w parafii,
a młodszym pokoleniom przekazywał taniec, śpiew i rzemiosło.

Tytuł „Zasłużony dla Gminy Kościelisko“ przypomina, że gmina nie składa się wyłącznie z budynków, dróg i budżetu. To także ludzie, którzy przez lata robili swoje często bez rozgłosu, a ich praca zostaje
w kościele, w Domu Ludowym, w tańcu i w rzemiośle.

Gratulujemy laureatom. Dziękujemy też wszystkim, którzy dziś, często bez tytułów i uroczystych sesji, pracują na rzecz Kościeliska, Dzianisza i Witowa.

Fot. Piotr Korczak, Kronos Media